Prematür Akut Koroner Sendromda Lipid Türevi Profillerin ve Klinik Başvuru Özelliklerinin Kümeleme Analizi ile Değerlendirilmesi

Amaç: Prematür akut koroner sendrom (AKS) klinik açıdan heterojen bir tablodur ve rutin lipid parametreleri genç hastalardaki lipid ilişkili riski tam olarak yansıtmayabilir. Bu çalışmada, lipid türevi indekslerin indeks AKS prezantasyonu ve uzun dönem sonuçlarla ilişkili paternleri belirleyip belirleyemeyeceğini araştırdık.
Yöntem: Bu retrospektif, tek merkezli gözlemsel kohort çalışmasına, 50 yaş ve altında ilk kez anjiyografik olarak doğrulanmış obstrüktif prematür AKS ile başvuran ve lipid verileri eksiksiz olan hastalar dahil edildi. Standardize edilmiş non-HDL-K, remnant kolesterol, TG/HDL-K oranı ve aterojenik plazma indeksi k-means kümeleme yöntemi ile analiz edildi. STEMI prezantasyonu ve kompozit kardiyovasküler/serebrovasküler sonlanım noktası ile ilişkiler lojistik ve Cox regresyon analizleri ile değerlendirildi.
Bulgular: Taranan 1106 kaydın 911’i analize dahil edildi. Başvuru sırasında 152 hastada (%16,7) kararsız anjina, 224 hastada (%24,6) NSTEMI ve 535 hastada (%58,7) STEMI mevcuttu. İki küme tanımlandı: düşük aterojenik patern (n=673, %73,9) ve yüksek aterojenik patern (n=238, %26,1). STEMI, yüksek aterojenik paternde düşük aterojenik paterne göre daha az sıktı (%51,7’ye karşı %61,2; p=0,010) ve bu ilişki düzeltme sonrasında da devam etti (OR 0,69, %95 GA 0,50–0,93; p=0,016). Yalnızca miyokard infarktüslü hastaların değerlendirildiği duyarlılık analizinde bu ilişki zayıfladı ve istatistiksel anlamlılığını kaybetti. Duyarlılık kümeleme analizleri benzer sonuçlar verdi. Medyan 1370 günlük (ÇAA 706–1991) takipte 228 hastada (%25,0) kompozit sonlanım gelişti; yüksek aterojenik patern bu sonlanım ile bağımsız olarak ilişkili değildi (HR 1,11, %95 GA 0,83–1,48; p=0,496).
Sonuç: Lipid türevi kümeleme, indeks AKS prezantasyonu ile ilişkili ancak uzun dönem kompozit sonuçlarla ilişkili olmayan iki keşifsel patern tanımladı. Prospektif dış doğrulama gereklidir.

Anahtar Kelimeler: Aterojenik plazma indeksi, kümeleme analizi, lipid türevi fenotipik paternler, non-HDL kolesterol, prematür akut koroner sendrom, remnant kolesterol, STEMI.