İlk Başvuru STEMI’de Yaş Fenotipleri, Anjiyografik Kompleksite ve İnflamatuvar–Metabolik Profiller

Amaç: ST-yükselmeli miyokard enfarktüsünde (STEMI) yaşa dayalı karşılaştırmalar sıklıkla ikili bir genç–yaşlı sınıflandırmasına dayanmakta ve prematür ancak genç olmayan hastalığı gözden kaçırabilmektedir. Bu çalışmada, ilk başvuru STEMI’de ölçülen değiştirilebilir risk faktörleri, anjiyografik kompleksite, trombüs varlığı, inflamatuvar–metabolik indeksler ve hastane içi sonuçların yaş gruplarına göre farklılıkları değerlendirildi.

Yöntem: Bu tek merkezli retrospektif çalışmada, Ocak 2019 ile Mayıs 2026 tarihleri arasındaki 421 STEMI kaydı tarandı. Dışlamalar sonrasında, uygun 229 hastadan oluşan kaynak havuzundan cinsiyete göre tabakalandırılmış eşit büyüklükte kota örneklemesi kullanılarak 150 hasta seçildi. Gruplar genç STEMI (≤45 yaş), prematür ancak genç olmayan STEMI (erkekler 46–55 yaş, kadınlar 46–65 yaş) ve ileri yaş STEMI (erkekler >55 yaş, kadınlar >65 yaş) olarak tanımlandı. Ölçülen dört bileşenli standart değiştirilebilir kardiyovasküler risk faktörü (SMuRF) yükü, anjiyografik bulgular, SYNTAX skoru, sistemik immün-inflamasyon indeksi (SII), hemoglobin–albümin–lenfosit–trombosit skoru (HALP), C-reaktif protein/albümin oranı (CAR), mortalite ve majör advers kardiyovasküler olaylar (MACE) analiz edildi. İki çok değişkenli model ile yaş grubu ve SYNTAX skoru değerlendirildi.

Bulgular: Sigara kullanımı gruplar arasında azalırken diyabet, hipertansiyon, hiperlipidemi ve ölçülen dört bileşenli SMuRF yükü arttı. Trombüs varlığı en sık genç STEMI grubunda görüldü. SYNTAX skoru, çok damar hastalığı, SYNTAX ≥23, SII ve CAR yaşla birlikte artarken HALP skoru azaldı. Sigara dışı SMuRF yükü, prematür ancak genç olmayan ve ileri yaş STEMI gruplarını genç STEMI grubundan ayırırken, ileri yaş STEMI daha yüksek SYNTAX skoru ile bağımsız olarak ilişkiliydi. Mortalite veya MACE açısından anlamlı bir farklılık saptanmadı. Temel örüntüler, cinsiyetten bağımsız yaş eşikleri kullanıldığında da korundu.

Sonuç: Genç STEMI; sigara kullanımının baskınlığı, daha sık anjiyografik trombüs varlığı ve daha düşük koroner kompleksite ile karakterizeyken, ileri yaş STEMI daha yüksek ölçülen dört bileşenli SMuRF yükü, daha fazla koroner kompleksite ve daha olumsuz inflamatuvar–metabolik bulgular ile ilişkiliydi. Hastane içi mortalite veya MACE açısından farklılık saptanmadı.

Anahtar Kelimeler: Yaş fenotipleri, koroner anjiyografi, inflamasyon, ST yükselmeli miyokard enfarktüsü, risk faktörleri.