Türkiye’de Kardiyolojide Anlık Mesajlaşma ile e-Konsültasyon: Klinik Kullanım, Veri Kalitesiyle İlişkili Tedavi Gecikmeleri ve Medikolegal Kaygı

Amaç: Türkiye’deki kardiyologlar arasında anlık mesajlaşma yoluyla gerçekleştirilen e-konsültasyonun klinik kullanımını, iletilen verinin algılanan kalitesine atfedilen ve katılımcı beyanına dayanan tedavi gecikmelerini ve güvenli kurumsal bir altyapının yokluğunda ortaya çıkan medikolegal kaygının mesleki kıdeme göre değişimini değerlendirmek.
Yöntem: Sağlık kurumlarında çalışan 253 kardiyolog, kesitsel bir çevrim içi anket aracılığıyla; konsültasyon örüntüleri, akut miyokart enfarktüsü (AMI) ile ilişkili destek bileşenleri, paylaşılan veri türleri, algılanan veri kalitesine atfedilen katılımcı beyanına dayalı tedavi gecikmeleri, mevzuat farkındalığı ve 15 maddelik KDMEÖ açısından değerlendirildi. Birincil analiz, KDMEÖ alan skorlarının mesleki kıdem gruplarına göre karşılaştırılmasıydı (Kruskal–Wallis H; Holm–Bonferroni düzeltmesi). Tek maddelik genel medikolegal kaygı için yürütülen orantılı olasılıklar ordinal regresyon analizi ise keşfedici olarak ele alındı.
Bulgular: Aktif e-konsültasyon kullanıcılarının %86,9’u (213/245) AMI ile ilişkili en az bir informal destek etkinliği bildirdi: ön değerlendirme %71,5, triyaj %60,1, kateter laboratuvarı aktivasyon desteği %36,4 ve erken yönetim desteği %42,7. En sık paylaşılan veri türü elektrokardiyogramdı (EKG; %95,2). Algılanan düşük veri kalitesine atfedilen ve katılımcı beyanına dayanan tedavi gecikmesi %23,7 (58/245) oranında bildirildi; en sık ilişkili veri türü EKG fotoğrafıydı. Medikolegal kaygı skorları, çoklu karşılaştırma düzeltmesi sonrasında kıdem grupları arasında belirgin biçimde farklıydı (her alanda P<0,001); uzmanlar ve öğretim üyeleri asistanlara göre daha yüksek skorlar gösterdi. Keşfedici ordinal modelde, veri kalitesiyle ilişkili gecikme öyküsü daha yüksek kaygı düzeyleriyle yönsel olarak uyumluydu ancak istatistiksel anlamlılığa ulaşmadı (ortak OR=1,711; %95 GA, 0,994–2,946). KDMEÖ iyi düzeyde iç tutarlılık gösterdi (Cronbach α=0,86).
Sonuç: e-Konsültasyon yaygın ve klinik açıdan işlevsel olmakla birlikte, veri kalitesi sorunları ve kıdemle artan medikolegal kaygı önemli sınırlılıklara işaret etmektedir. Bulgular, Hastane Bilgi Yönetim Sistemlerine entegre, KVKK ile uyumlu ve uçtan uca şifreli, ancak WhatsApp kadar hızlı ve kullanıcı dostu, güvenli bir ulusal e-konsültasyon altyapısına yönelik öncelikli gereksinimi ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler: Kardiyoloji, malpraktis, ST elevasyonlu miyokart enfarktüsü, uzaktan tıp, kısa mesaj gönderimi