Hava Kirleticileri ile Akut Koroner Sendrom Alt Tipleri Arasındaki Korelasyonlar: 6 Yıllık Bir Analiz

Amaç: Hava kirliliği, küresel çapta önemli bir halk sağlığı sorunudur ve akut koroner sendrom (AKS) da dahil olmak üzere kardiyovasküler hastalıklarla giderek artan bir şekilde ilişkilendirilmektedir. Bu çalışma, Türkiye'nin kuzeyindeki ***'da hava kirliliği ile AKS vaka sayısı arasındaki zamansal ilişkiyi araştırmıştır.
Yöntem: Bu retrospektif çalışmada, tek bir hastanede ST yükselmeli miyokard enfarktüsü (STEMI), ST yükselmesiz miyokard enfarktüsü (NSTEMI) ve kararsız angina pektoris vakaları da dahil olmak üzere 6185 AKS hastasının tıbbi kayıtları analiz edilmiştir. Çevresel hava kirleticileri (örneğin PM10, PM2.5, NO, NOx) düzeyleri derlenmiş ve bunların AKS vaka sayısı ile zamansal korelasyonları belirlenmiştir. Hem AKS vakalarının hastane başvuru sayısı hem de hava kirletici konsantrasyonlarındaki mevsimsel değişimler değerlendirilmiştir.
Bulgular: Türkiye’nin kuzeyinde yürütülen bu tek merkezli çalışmada, mevsimsel analiz, kış aylarında akut koroner sendrom nedeniyle hastaneye yatış sayısının diğer mevsimlere kıyasla anlamlı derecede daha yüksek olduğunu ortaya koymuştur (p<0.05). Partikül madde (PM10 ve PM2.5) seviyeleri de kış aylarında yükselmiş ve PM2.5, STEMI vaka sayısıyla orta düzeyde pozitif bir korelasyon (r=0,38, p=0,0005) ve NSTEMI vaka sayısıyla güçlü bir pozitif korelasyon (r=0,55, p<0,0001) göstermiştir. Azot oksitler (NO ve NOx) kış aylarında artış göstermiş, ancak genel AKS vaka sayısıyla anlamlı bir korelasyon göstermemiştir.
Sonuç: Özellikle yüksek riskli mevsimlerde hava kirliliğine maruziyeti azaltmayı hedefleyen halk sağlığı stratejilerine ihtiyaç vardır. Belirli hava kirleticilerin kardiyovasküler etkilerine ilişkin anlayışımızı derinleştirmek ve etkili müdahale stratejileri geliştirmek için daha doğru ve daha yüksek çözünürlüklü hava kirlilik ölçümleri ve uzunlamasına verilerle daha fazla araştırmaya ihtiyaç duyulmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Akut koroner sendrom, hava kirliliği, partikül madde, mevsimsel değişim